De belangrijkste trends in mantelzorg in 2026

Mantelzorg speelt een steeds grotere rol in Nederland. Door vergrijzing, personeelstekorten in de zorg en veranderende gezinssituaties nemen steeds meer mensen – vaak ongemerkt – zorgtaken op zich. In 2026 wordt deze ontwikkeling alleen maar zichtbaarder.

Wat zijn de belangrijkste trends in mantelzorg in 2026 en wat betekenen deze ontwikkelingen voor mantelzorgers, naasten en zorgprofessionals?

1.   Meer mensen zijn mantelzorger (vaak zonder het zo te noemen)

In 2026 groeit het aantal mantelzorgers verder. Niet alleen omdat mensen langer thuis wonen, maar ook doordat zorg steeds vaker wordt gecombineerd met werk, gezin en andere verplichtingen. Opvallend is dat veel mensen zichzelf niet als mantelzorger zien, terwijl zij structureel zorgtaken uitvoeren, zoals hulp bij het huishouden, begeleiding naar afspraken of emotionele ondersteuning.

De bewustwording rondom mantelzorg neemt daarom toe, zowel bij mantelzorgers zelf als bij zorgprofessionals en organisaties.

 

2.  Mantelzorg wordt intensiever en langduriger    

Waar mantelzorg vroeger vaak tijdelijk was, zien we in 2026 dat zorgtaken steeds vaker langdurig en intensief zijn. Denk aan zorg bij dementie, chronische aandoeningen of ouderdomsklachten. Dit vraagt veel van mantelzorgers, zowel fysiek als mentaal.

Het risico op overbelasting van mantelzorgers groeit, waardoor de behoefte aan ondersteuning en vervangende mantelzorg steeds groter wordt.

 

3.  Meer aandacht voor vervangende mantelzorg   

Een duidelijke trend in mantelzorg in 2026 is de groeiende aandacht voor respijtzorg en vervangende mantelzorg. Dit is tijdelijke ondersteuning die mantelzorgers ruimte geeft om even op adem te komen.

Zorgverzekeraars, gemeenten en zorgprofessionals erkennen steeds vaker dat mantelzorg alleen vol te houden is met voldoende rustmomenten. Daardoor wordt vervangende mantelzorg beter vindbaar en in sommige gevallen vaker vergoed, bijvoorbeeld via aanvullende zorgverzekeringen.

 

4.   Van standaardoplossingen naar maatwerk in mantelzorg  

Mantelzorgsituaties verschillen sterk per persoon en levensfase. In 2026 verschuift de focus daarom steeds meer naar maatwerk in mantelzorg. Geen vaste pakketten, maar ondersteuning die past bij de persoonlijke situatie.

Dit kan variëren van enkele uren gezelschap per week tot intensievere zorg of tijdelijke overname van mantelzorgtaken. Deze persoonlijke aanpak sluit beter aan bij de praktijk én bij de behoeften van mantelzorgers.

 

5.  Betere samenwerking tussen mantelzorgers en zorgprofessionals  

In 2026 wordt mantelzorg steeds vaker gezien als een volwaardig onderdeel van het zorgnetwerk. De samenwerking tussen mantelzorgers, zorgprofessionals en ondersteunende organisaties wordt belangrijker.

Meer aandacht voor afstemming, duidelijke communicatie en gezamenlijke oplossingen helpt om mantelzorg duurzaam en vol te houden.

 

6.    Meer aandacht voor mentale belasting en balans   

Naast praktische ondersteuning is er in 2026 meer aandacht voor de mentale belasting van mantelzorg. Stress, vermoeidheid en schuldgevoel komen veel voor bij mantelzorgers.

Het gesprek over grenzen stellen, hulp vragen en balans houden wordt steeds normaler. Mantelzorg draait niet alleen om zorgen voor een ander, maar ook om goed zorgen voor jezelf.

 

Tot slot: mantelzorg in 2026 vraagt om ondersteuning en maatwerk   

De trends in mantelzorg in 2026 laten zien dat mantelzorg onmisbaar is, maar ook steeds meer vraagt van mensen. Tijdige ondersteuning, maatwerk en de mogelijkheid om even op adem te komen zijn cruciaal om mantelzorg vol te houden.

Voor wie zoekt naar overzicht, advies of tijdelijke ondersteuning, zijn er steeds meer mogelijkheden om mantelzorg beter te organiseren. Organisaties zoals Hups ondersteunen mantelzorgers hierbij met vervangende mantelzorg en persoonlijk maatwerk, afgestemd op de situatie en levensfase.

Bekijk wat vervangende mantelzorg in 2026 voor jou kan betekenen

Delen